Oorlogsroman
Waargebeurde oorlogsboeken hebben een bijzondere kracht. Ze nemen je mee naar de werkelijkheid van de Tweede Wereldoorlog, waar gewone mensen in Friesland, Drenthe en de rest van Nederland voor onmogelijke keuzes kwamen te staan. Juist die echtheid maakt deze boeken zo aangrijpend: ze laten zien hoe dun de grens was tussen overleven en verraad, tussen hoop en wanhoop.
Een indrukwekkend voorbeeld is de roman Onvermijdelijk Verraad van Johan den Hartogh. Dit boek is gebaseerd op het waargebeurde verhaal van zijn opa, die tijdens WOII in Friesland en Drenthe leefde. Als jonge man werd hij tewerkgesteld in Duitsland, maar besloot niet terug te keren en dook onder. Het onderduikverhaal dat volgde was er een vol gevaar, spanning en uiteindelijk verraad. Zijn vlucht leidde tot gevangenschap en transport naar Wilhelmshaven, waar overleven een dagelijkse strijd werd.
Met Onvermijdelijk Verraad brengt Den Hartogh niet alleen een familiegeschiedenis, maar ook een stukje Nederlandse oorlogsgeschiedenis tot leven. Het is een oorlogsroman die laat zien hoe heftig onderduikverhalen konden zijn in het noorden van Nederland. Daarmee staat het boek in de traditie van andere waargebeurde oorlogsboeken die ons herinneren aan de waarde van vrijheid en de vraag stellen: Wat zouden wij doen in zulke tijden?